Blue Cheese

Blue Cheese to jedna z nielicznych odmian, których historia prowadzi nie do Kalifornii ani do Amsterdamu, lecz do Wielkiej Brytanii. Jej drugi rodzic — UK Cheese — jest jednym z najlepiej udokumentowanych klonów w dziejach konopi i osobnym rozdziałem europejskiej sceny hodowlanej. Sama nazwa jest przy tym myląca w obie strony: człon „blue” nie opisuje barwy rośliny, a „cheese” nie ma nic wspólnego z żadnym terpenem.

Klon z komuny Exodus

Historia zaczyna się w latach 80. w Anglii, w środowisku związanym z komuną Exodus z Luton. Wśród roślin wyprowadzonych z nasion Skunk #1 sprowadzonych z Holandii jedna okazała się nietypowa: zamiast klasycznego skunkowego zapachu miała wyraźnie serową, kwaśno-fermentacyjną nutę. Zamiast rozmnażać ją z nasion — co oznaczałoby rozszczepienie cech w kolejnym pokoleniu — środowisko poszło inną drogą i zaczęło rozprowadzać sadzonki.

Klon tej jednej rośliny krąży w brytyjskim obiegu do dziś, ponad trzydzieści lat później, pod nazwą Cheese. To jeden z niewielu przypadków, w których konkretny osobnik, a nie linia hodowlana, stał się rozpoznawalną odmianą o ustalonej tożsamości. Różnica jest zasadnicza: linia hodowlana to populacja o pewnym rozrzucie cech, klon to genetycznie ta sama roślina powielana wegetatywnie, więc — z dokładnością do mutacji somatycznych i wpływu warunków — każdy egzemplarz jest kopią pierwowzoru.

Historia UK Cheese ma dwie cechy odróżniające ją od amerykańskich legend opisanych przy Tahoe OG i Trainwreck: jest stosunkowo dobrze udokumentowana i wiadomo, z jakiego materiału wyjściowego powstała. Osobne hasło Cheese opisuje samą linię.

Blue Cheese jest natomiast czymś innym niż klon: to krzyżówka, wyprowadzona w amsterdamskim Barney’s Farm przez połączenie UK Cheese z Blueberry. Serowa nuta została w niej przeniesiona z materiału klonalnego do materiału nasiennego — a to znaczy, że w obrębie partii nasion bywa wyrażona z różną siłą, czego przy samym klonie z definicji nie ma.

Serowy zapach: siarka, nie terpeny

Nuta serowa w konopiach nie pochodzi od żadnego terpenu. Odpowiadają za nią lotne związki siarkowe — ta sama grupa, która nadaje czosnkowy charakter GMO, tylko w innym układzie i innych proporcjach. W chemii zapachu siarka pełni rolę osobną: próg wyczuwalności takich związków bywa niższy od terpenowego o kilka rzędów wielkości, więc ilość, która w analizie ilościowej niknie przy błędzie pomiaru, w nosie dominuje nad wszystkim innym.

Stąd paradoks Blue Cheese: analiza terpenowa wygląda w niej całkowicie zwyczajnie — mircen, kariofilen, humulen, pinen, czyli zestaw spotykany w setkach innych linii — a zapach jest rozpoznawalny natychmiast i nie do pomylenia. Profil terpenowy nie opisuje całości aromatu, i przypadek odmian serowych jest tego najlepszym dowodem. Ta sama zasada tłumaczy, dlaczego dwie próbki o niemal identycznych wynikach analizy mogą pachnieć zupełnie inaczej.

Czego nie mówi nazwa

Człon blue w nazwie odmiany bywa czytany jako zapowiedź niebieskiego wybarwienia. W tym przypadku znaczy co innego: jest po prostu skróconym zapisem nazwy rodzica, tak samo jak w Blue Dream czy Blue Widow. Rośliny rzeczywiście bywają przebarwione, ale to zbieg okoliczności dwóch niezależnych rzeczy — nazwy odziedziczonej po Blueberry i skłonności barwnej odziedziczonej z tego samego kierunku.

Człon cheese jest z kolei jedynym w katalogu członem nazwy odwołującym się do produktu fermentowanego, a nie do owocu, deseru czy paliwa. Konwencja serowa nie przyjęła się szerzej — poza rodziną Cheese praktycznie nie ma odmian nazwanych od nabiału — i pozostaje śladem po tym, że nazwę nadało środowisko brytyjskie, a nie amerykański dział marketingu.

Rodowód: klasyk lat 70. i klon z lat 80.

Blueberry to klasyk przypisywany hodowcy znanemu jako DJ Short, o rodowodzie łączącym materiał afgański z tajskim i meksykańskim. Wnosi jagodową słodycz, krępy pokrój i skłonność do przebarwień.

UK Cheese wnosi całą warstwę serowo-fermentacyjną oraz skunkowy spód — czyli, pośrednio, dziedzictwo Skunk #1, od którego wszystko się zaczęło.

Połączenie daje profil, w którym słodycz jagodowa siedzi na kwaśnej, serowej bazie — układ, którego nie da się pomylić z niczym innym w katalogu. Deklarowany podział to mniej więcej 70 do 30 na korzyść pochodzenia indica; podział ten opisuje pochodzenie hodowlane rośliny, a nie sposób, w jaki wpływa ona na organizm.

Terpeny i przebieg aromatu

Profil prowadzi mircen o zapachu ziemistym i lekko piżmowym, znany także z chmielu i tymianku. Za nim ustawiają się kariofilen (pieprz czarny, goździki), humulen (szyszki chmielu, wytrawne gorzkie tło) i pinen o zapachu igliwia sosnowego i świeżo ciętego drewna iglastego.

Aromat otwiera się serowo i kwaśno, po czym wchodzi jagodowa słodycz z ziemistym spodem. Po rozkruszeniu nuta fermentacyjna wysuwa się zdecydowanie na pierwszy plan. W parze z waporyzatora proporcje znów się przestawiają — owocowość wychodzi wyraźniej niż w samym zapachu, a serowość cofa się do tła.

Pokrój, ulistnienie, barwa

Roślina jest niska i krępa, o skróconych międzywęźlach i mocnym rozgałęzieniu bocznym rozpoczynającym się nisko nad podłożem — sylwetka odziedziczona po obu stronach rodowodu, bo zarówno materiał afgański w Blueberry, jak i skunkowy w UK Cheese przesuwają pokrój w tę samą stronę.

Liść dłoniasty ma listki szerokie, o zaokrąglonym zarysie i ciemnej, matowej zieleni. Nerwy główne i ogonki liściowe bywają zabarwione fioletowo, przy czym zabarwienie pojawia się najpierw na najstarszych liściach dolnych.

Kwiatostany są ciemniejsze niż u większości linii i mają charakterystyczny chłodny odcień: ciemna zieleń z granatowym i fioletowym nabiegiem, na tle którego rdzawopomarańczowe znamiona słupków odcinają się szczególnie mocno. Ten kontrast — chłodne tło, ciepłe znamiona — jest w praktyce najprostszym rozpoznawalnym znakiem odmiany.

Skłonność do przebarwień pochodzi ze strony Blueberry i, jak każda cecha przekazywana przez nasiona, rozszczepia się: w tej samej partii część roślin wybarwia się mocno, część pozostaje niemal całkowicie zielona. Przy klonie takiej zmienności nie ma — i to jest różnica, którą najłatwiej zaobserwować między Blue Cheese a samym UK Cheese.

Najczęstsze pytania

Czym jest UK Cheese?

Klonem wyselekcjonowanym w latach 80. w Anglii, w środowisku komuny Exodus z Luton, z nasion Skunk #1. Rozprowadzany wyłącznie jako sadzonka, krąży w obiegu do dziś.

Czym Blue Cheese różni się od Cheese?

Cheese to pojedynczy klon powielany wegetatywnie; Blue Cheese to krzyżówka tego klonu z Blueberry, rozprowadzana z nasion. Pierwsza jest genetycznie jednorodna, druga wykazuje rozrzut cech typowy dla potomstwa nasiennego.

Skąd bierze się serowy zapach konopi?

Z lotnych związków siarkowych, nie z terpenów. To ta sama grupa związków, która nadaje czosnkowy charakter odmianie GMO, tylko w innych proporcjach.

Dlaczego analiza terpenowa nie pokazuje serowej nuty?

Bo profil terpenowy nie opisuje całości aromatu. Związki siarkowe występują w ilościach śladowych, a mimo to potrafią zdominować odbiór zapachu — ich próg wyczuwalności jest znacznie niższy niż terpenów.

Nota redakcyjna

Historia klonu UK Cheese opiera się na relacjach z brytyjskiego środowiska hodowlanego. Jest lepiej udokumentowana niż większość legend z tego okresu, ale nie została potwierdzona dokumentacją genetyczną, a data i miejsce selekcji podawane są w kilku wariantach. Rodowód Blue Cheese pochodzi z deklaracji Barney’s Farm. Opisy morfologiczne dotyczą formy przeważającej — przy materiale nasiennym rozrzut cech w obrębie jednej partii jest naturalny.

Zestawienie ma charakter informacyjny i encyklopedyczny. Nie stanowi porady medycznej ani zachęty do stosowania.